İsrail ile İran arasında doğrudan çatışma ihtimaline ilişkin değerlendirmeler son 24 saatte yoğunlaştı. ABD ve İsrail orduları ile iki ülkenin üst düzey yetkilileri arasında gerçekleştirilen koordinasyon görüşmeleri, ABD'nin İran'a yönelik hazırladığı olası operasyonların ardından İran'ın İsrail'e misilleme yapabileceği senaryoları üzerine şekillendi. İsrail'de ise en geç pazar gününe kadar çatışmalara doğrudan dahil olunabileceği ihtimali doğrultusunda askeri ve sivil hazırlıklar hızlandırıldı.
ABD-İsrail arasında yoğun koordinasyon
Son 24 saat boyunca ABD ve İsrail orduları ile iki ülkenin üst düzey yetkilileri arasında yoğun koordinasyon görüşmeleri yapıldı. Bu süreçte Mossad Başkanı Roman Gofman'ın da Washington'da İran dosyasına ilişkin temaslarda bulunduğu, İsrail'in taleplerini ABD'li yetkililere ilettiği aktarıldı.
İsrail'in öncelikli talebinin, olası bir savaşın başlaması halinde balistik füze kapasitesi ve İran'ın nükleer programı başta olmak üzere belirlenen hedeflere ulaşılmadan operasyonların sonlandırılmaması olduğu belirtildi.
Netanyahu güvenlik toplantısı yaptı
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun dar kapsamlı güvenlik toplantısında olası gerilim senaryolarını, hava kuvvetleri ile hava savunma sistemlerinin hazırlık seviyesini değerlendirdiği bildirildi.
İsrail'deki güvenlik değerlendirmelerinde, İran'ın olası bir ABD saldırısı ya da ABD-İsrail ortak operasyonuna karşılık olarak Lübnan, Suriye ve Yemen'deki müttefik unsurlarını devreye sokabileceği öngörüldü. Lübnan'daki Hizbullah ile Suriye'deki İran yanlısı silahlı grupların da muhtemel misilleme senaryoları arasında yer aldığı ifade edildi.
İç cephede sığınaklar açılıyor
Bu değerlendirmeler doğrultusunda İsrail İç Cephe Komutanlığı'nın acil hazırlık toplantıları gerçekleştirdiği aktarıldı.
Hayfa, kuzey yerleşimleri, merkez bölgesi ve Eilat'taki belediye başkanlarının tüm sığınakların açılması talimatını verdiği belirtilirken, halka hafta sonu boyunca geziye çıkmamaları ve güvenli bölgelerden uzaklaşmamaları yönünde çağrı yapıldığı bildirildi. Yetkililer, ani ve yoğun füze saldırısı ihtimaline karşı uyarıda bulundu.
"Anahtarlar Trump'ın elinde"
İran'ın olası saldırısının bu aşamada ABD'nin düzenleyebileceği operasyonlara misilleme niteliğinde olmasının beklendiği ifade edildi. İsrail'in ise İran'a yönelik saldırılara doğrudan katılım konusunda Washington'dan henüz resmi onay almadığı kaydedildi.
Öte yandan İsrail'de, kamuoyu desteği gerileyen ve seçim sürecinin yaklaşmasıyla siyasi baskı altında bulunan Başbakan Netanyahu'nun tek taraflı saldırı kararı alabileceğine ilişkin endişelerin arttığı aktarıldı.
İsrail güvenlik kurumu, kamuoyunun süreç boyunca düzenli şekilde bilgilendirileceğini açıklarken, üst düzey İsrailli yetkililer gelişmelerin seyrinin büyük ölçüde ABD Başkanı Donald Trump'ın kararlarına bağlı olduğunu belirtti.
Yetkililerden biri, "Her şey Trump'a bağlı. Hangi yöne gideceğini bilmiyoruz. Bir yandan büyük bir tırmanış, diğer yandan tehdit ve eylemlerin kademeli artırılması arasında manevra yapıyor." ifadelerini kullandı.
Savunma Bakanı: "Her türlü senaryoya hazırlanıyoruz"
İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz'ın Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Hava Kuvvetleri Komutanı ve diğer üst düzey güvenlik yetkilileriyle yaptığı toplantıda, "Her türlü senaryoya hazırlanıyoruz. İran İsrail'e saldırırsa ezici bir darbe alacaktır." dediği aktarıldı.
Likud Milletvekili Moshe Saada ise, "ABD Başkanı'nın önceliği nükleer dosya. Hepimiz biliyoruz ki hafta sonuna doğru İran'a yönelik ya da İran'dan kaynaklanacak bir saldırıyla karşı karşıya kalabiliriz; bu operasyona biz de dahil olacağız." ifadelerini kullandı.
Saada ayrıca, "Gelişmeler çok hızlı ilerliyor. Hiç kimse sürecin nereye evrileceğini bilmiyor. Sorun şu ki ABD Başkanı'nın neyin, nasıl ve ne zaman yapılacağına ilişkin net bir yol haritası ortaya koymaması, ülkeyi en üst düzey hazırlık ve olağanüstü hâl durumunda tutuyor." değerlendirmesinde bulundu.
Olası savaş değerlendirmesi
Bilgilere göre İsrail istihbaratı, olası yeni bir savaşın önceki çatışmalardan daha yıkıcı sonuçlar doğurabileceğini değerlendiriyor.
İsrail yönetiminin Washington'a, hedeflerine ulaşmadan operasyonların durdurulmasını istemediği mesajını ilettiği aktarılırken, güvenlik toplantılarına katılan üst düzey bir İsrailli subayın, "İlk iki çatışmadan farklı olarak İran'ın balistik füze sistemleri bu kez İsrail'e çok kısa sürede saldırı düzenleyebilecek durumda. Hava kuvvetlerinin en büyük sınavı ise mümkün olan en kısa sürede İran'a ulaşarak füze bataryalarını hedef almak olacak." ifadelerine yer verildi.
Belediyelerde acil hazırlıklar
Ülke genelinde kamu sığınaklarının ve belediyelerin acil durum birimlerinin faaliyete geçirildiği, denetim ekipleriyle koordinasyon sağlayacak özel ekiplerin oluşturulduğu bildirildi.
Eilat Belediyesi'nin sığınak işletmecilerine alarm verilmesi halinde tesisleri derhal hizmete açmaları yönünde bildirim gönderdiği, pazar günü yapılması planlanan bazı etkinlik ve konserlerin de iptal edildiği aktarıldı.
Ramat Gan Belediye Başkanı Carmel Shama-Hacohen ise, "Durum değerlendirmeleri hafta sonu İran'dan füze saldırısı riskinin artık düşük bir ihtimal olmaktan çıktığını ortaya koydu. Bu nedenle kentteki tüm sığınakların açılmasına karar verdik." açıklamasını yaptı.
Diğer yerel yöneticilerin de vatandaşlara resmi uyarıları takip etmeleri ve gerekli tedbirleri almaları çağrısında bulunduğu belirtildi.
Lübnan cephesindeki hareketlilik
Lübnan cephesinde İsrail ordusunun operasyonlarını sürdürdüğü, Şakif Kalesi Tüneli'ni kapsayan geniş çaplı patlatmalar planladığı aktarıldı. İsrail ordusunun değerlendirmesine göre söz konusu patlatmanın bölgede deprem etkisi oluşturabilecek büyüklükte sarsıntıya yol açabileceği ifade edildi.
Ayrıca Dağ Tugayı birliklerinin Şebaa Çiftlikleri ve çevresinde konuşlu bulunduğu, İran'la yaşanabilecek olası savaşta Lübnan cephesinin devreye girmesi ihtimaline karşı tatbikatlarını sürdürdüğü bildirildi.
İsrail ordusu ayrıca geçen hafta Demir Kubbe tarafından düşürülen patlayıcı yüklü bir insansız hava aracının, yapılan incelemelerde Irak'taki İran yanlısı Şii gruplar tarafından fırlatıldığının tespit edildiğini öne sürdü. Hazırlıkların Lübnan ve Suriye'den gelebilecek İHA ve füze saldırılarını da kapsadığı, Suriye-Lübnan hattına Dağ Tugayı unsurlarının konuşlandırıldığı ve birliklere Netzah Yehuda Taburu'nun destek verdiği belirtildi.
İsrail'de güvenlik kurumları ve yerel yönetimler hafta sonuna yönelik hazırlıklarını sürdürürken, üst düzey yetkililer bölgedeki gelişmelerin ABD yönetiminin alacağı kararlar doğrultusunda şekillenmeye devam edeceğini ifade ediyor.
KAYNAK: malatyagazete.com
