Malatya Turgut Özal Üniversitesi (MTÜ), kayısı üretiminde küresel ölçekte önem taşıyan yeni bir bilimsel başarıya imza attı. Ziraat Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Hüseyin Karlıdağ’ın kuraklık ve sulama zamanlaması üzerine yürüttüğü çalışma, bitki biliminin en prestijli uluslararası dergilerinden BMC Plant Biology’de yayımlandı. Araştırma, Malatya kayısısının geleceğini tehdit eden kuraklığa karşı üreticilere bilimsel yol haritası sunuyor. Bulgular, kayısıda verim ve kaliteyi belirleyen en kritik dönemin yaz ayları olduğunu ortaya koyuyor.
MALATYA - Malatya Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Hüseyin Karlıdağ’ın “Hacıhaliloğlu kayısısında simüle kuraklık koşulları” üzerine yaptığı araştırma, kuraklığın kayısı üzerindeki etkilerini hücresel düzeyde inceleyen nadir çalışmalardan biri oldu. TÜBİTAK destekli araştırma, BMC Plant Biology’nin 2026 yılı sayısında yayımlandı.
Çalışma kapsamında bitkinin su stresindeki biyokimyasal tepkileri, çiçek tomurcuğu gelişimi ve ilerleyen dönemde meyve verimi üzerindeki etkileri tespit edildi. Bulguların, üreticilere doğrudan uygulanabilir bir sulama modeli sunduğu belirtildi.
Prof. Dr. Hüseyin Karlıdağ, Malatya’nın hem Türkiye hem dünya kayısı üretimindeki stratejik konumuna dikkat çekerek şunları söyledi: “Malatya, Türkiye kayısısının %41’ini, dünya kurutmalık kayısının ise %21’ini karşılıyor. Ancak iklim değişikliği ve kuraklık bu değerli ürünü tehdit ediyor. Biz, kuraklığın ağacı hücresel düzeyde nasıl tahrip ettiğini ortaya koyduk.” Karlıdağ, özellikle Hacıhaliloğlu çeşidinin ekonomik önemine vurgu yaptı.
“Gelecek Yılın Hasadı, Bu Yazın Sulamasına Bağlı”
Araştırmanın en kritik bulgularından biri sulama zamanlamasına ilişkin oldu.
Prof. Dr. Karlıdağ, şu tespitleri paylaştı: “Temmuz ve ağustos ayları, kayısının ertesi yıl meyve verecek çiçek tomurcuklarını oluşturduğu dönemdir. Bu aylarda susuz kalan ağaçta dişicik borusu gelişimi bozuluyor. Bu zarar, sonbahar veya kışın yapılan sulamayla telafi edilemiyor.”
Kuraklıkta Ağaç İçinde Kimyasal Çöküş
Karlıdağ, su stresi yaşayan ağaçlarda hücresel yıkımın başladığını aktardı: “Hidrojen peroksit gibi zararlı maddeler yükseliyor, hücre zarları zarar görüyor. Ağaç meyve vermek yerine enerjiye hayatta kalmak için harcıyor. Yapraklar küçülüyor, klorofil miktarı düşüyor ve kalite kaybı kaçınılmaz oluyor.”
Uluslararası Başarı ve Üreticiye Mesaj
Çalışmanın Q1 kategorisindeki dergide yayımlanmasının büyük bir gösterge olduğunu belirten Karlıdağ: “Kayısıda gelecek yılın hasadı, bu yazın sulamasına bağlıdır. Bilim ışığında hareket eden üreticiler kayısımızın geleceğini güvence altına alabilir.” dedi.
Rektör Bentli’den Tebrik Mesajı
MTÜ Rektörü Prof. Dr. Recep Bentli, yayımladığı tebrik mesajında şu ifadeleri kullandı: “Prof. Dr. Hüseyin Karlıdağ hocamızın çalışmasının BMC Plant Biology’de yayımlanması üniversitemizin bilimsel üretim kapasitesinin göstergesidir. Hocamızı tebrik ediyor, başarılarının devamını diliyorum.”
Kaynak: malatyayenises.com – malatyagazete.com
